Czy dla dzieci z Ukrainy przydatne są polskie podręczniki szkolne

W ostatnim okresie polskie szkolnictwo musi się zmierzyć z nowymi zadaniami. Napływ uchodźców wojennych z Ukrainy spowodował, że ogromna liczba dzieci trafia do polskich szkół różnego stopnia. Dla nich największą przeszkodą jest bariera językowa. Szczególnie, że dostępne u nas podręczniki szkolne są w języku polskim. Zachodzi więc potrzeba przygotowania nauczycieli do prowadzenia zajęć z grupami, w których znajdują się dzieci obcojęzyczne. To spore wyzwanie dla kadry pedagogicznej, która jak dotąd nie ma wypracowanych metod w tym zakresie.

Jakie są najpilniejsze potrzeby?

Oprócz poradników dla nauczycieli, dzieciom z Ukrainy niezbędne są podręczniki szkolne. Na początek mogą to być książki do nauki języka polskiego dla cudzoziemców, wydawane jako pomoc dla lektorów uczących tego języka dzieci przybywających do Polski dyplomatów, czy przedstawicieli zagranicznych firm. Uczniom z Ukrainy pozwoli to na opanowanie naszego języka w zakresie słownictwa i podstawowych struktur gramatycznych. Te pozycje nadają się także do pracy z dziećmi w grupach klasowych.

Międzynarodowy język liczb i symboli

Być może najmniej problemów będą mieli nauczyciele przedmiotów ścisłych. Uczniowie mogą wykorzystywać polskie wydania:

– podręcznik do matematyki,

– podręcznik do fizyki,

– podręcznik do chemii.

Jest to możliwe, ponieważ w działaniach matematycznych i zapisach reakcji chemicznych na całym świecie stosowany jest alfabet łaciński. W nauczaniu geografii można posiłkować się ilustracjami z polskich podręczników oraz atlasami z oryginalnymi nazwami państwa, miast, czy rzek.

Przekłady literackie

Chociaż priorytetem są podręczniki szkolne, pozostają jeszcze lektury obowiązkowe. Problem zapoznawania się uczniów z polską literaturą rozwiązuje częściowo szereg przekładów na języki słowiańskie. Maksym Rylski przetłumaczył na język ukraiński naszą epopeję narodową “Pan Tadeusz” oraz wiele innych utworów Adama Mickiewicza. Dzieci z niektórych rejonów Ukrainy są rosyjskojęzyczne. Mogą więc przeczytać “Akademię pana Kleksa” Jana Brzechwy w tłumaczeniu na rosyjski. Istnieje jeszcze więcej przekładów na język ukraiński lub rosyjski dzieł literatury polskiej i obcej wchodzących w skład kanonu lektur szkolnych

Czym powinny wyróżniać się dobre podręczniki szkolne

Nie wszystkie Podręczniki do kupienia np, w księgarniach gwarantują dobre zrozumienie materiału. Wiele z nich jest napisanych zbyt naukowym językiem albo nie wyjaśnia się w nich zagadnień na podstawie przykładów. Uczeń może wtedy szybko zrezygnować z nauki, co przełoży się na gorsze oceny. O czym pamiętać kupując podręczniki szkolne

Zainteresowanie ucznia danym przedmiotem 

Nic nie gwarantuje lepszych ocen niż zainteresowanie ucznia danym przedmiotem. Być może dobry podręcznik szkolny wpłynie na jego przyszłe życie zawodowe i wybór studiów. Dobrze, jeśli książki napisane są prostym językiem, gdzie uczeń nie będzie musiał szukać w słowniku znaczenia różnych słów. Trudne zagadnienia fizyczne lub chemiczne powinny być tłumaczone na przykładach. Podręczniki do historii nie powinny skupiać się jedynie na datach, ale też różnych ciekawostkach z różnych epok. Nauka może być naprawdę fascynująca, gdzie podręczniki szkolne powinny jedynie zachęcić do poszukiwania innych książek na dane tematy. 

Duża liczba zadań

Podręczniki nie powinny nastawiać się wyłącznie na teorię. Trzeba ją przełożyć jeszcze na praktyczną wiedzę, w czym pomagają różne zadania. Najlepiej, jeśli rozpoczynają się od najprostszych pytań zamkniętych. Po opanowaniu podstawowych zadań można przejść do części opisowej. W przypadku języka polskiego trzeba pamiętać o dłuższych formach np. rozprawkach na różne tematy. Dobrze jeśli tłumaczona jest metoda rozwiązywania niektórych zadań, co pozwoli korzystać ze sprawdzonych schematów. Będzie to kluczowe na egzaminie gimnazjalnym lub na maturze. 

Przygotowanie pod kątem przyszłych egzaminów 

Podręczniki szkolne powinny uwzględniać przyszłe egzaminy gimnazjalne albo maturę. Trzeba pamiętać, że niektóre z nich dzielą się na poziomy podstawowe i rozszerzone. Wydawnictwa często wydają dwie wersje swoich książek – w zależności od zakresu materiału. Ich wybór jest ważny jeszcze w pierwszej klasie szkoły średniej, dlatego warto uważnie wybierać podręczniki. Specjalną wersją książek są repetytoria, które pozwalają lepiej przerobić zadania maturalne. 

Podręczniki szkolne – czas nauki

Okres nauki szkolnej kojarzy się każdemu z nas z przyswajaniem wiedzy. Uczeń na przestrzeni wszystkich swoich lat uczęszczania do szkoły jest w stanie zapoznać się z bardzo dużą ilością ciekawych, ale też w wielu przypadkach praktycznych treści, które mogą mieć bezpośredni wpływ na jakość jego dorosłego życia. Warto pamiętać, że wiedza, którą posiadamy jest wartością, której nikt nie jest nam w stanie zabrać. Dzięki niej możemy zmieniać nasze życie na lepsze i wspierać innych ludzi. Bardzo ważne jest to, żeby uczeń zdał sobie sprawę z korzyści, które niesie za sobą posiadanie obszernej wiedzy w danym temacie. Znajomość otaczającego nas świata jest bardzo istotna i pozwala nam lepiej zrozumieć wiele otaczających nas zjawisk i mechanik.

W szkole

Kiedy uczeń rozpoczyna swojej naukę w szkole, to od razu ma bezpośredni kontakt z różnego rodzaju podręcznikami szkolnymi. Wraz z biegiem lat edukacji danego ucznia – zmienia się poziom zaawansowania treści, z którymi pracuje dziecko. Zależność jest tutaj bardzo prosta. Każda kolejna klasa jest większym wyzwaniem dla ucznia pod względem poziomu trudności treści, które musi opanować. Jednak przy odpowiednim zaangażowaniu i zaplanowaniu nauki, uczeń może bez większych kłopotów zdobywać wysokie stopnie z wszystkich przedmiotów i korzystać ze zdobytej w szkole wiedzy. Warto pamiętać, że w dzisiejszych czasach dostęp do informacji jest bardzo prosty i dzięki temu możemy poznawać wiele interesujących nas zagadnień np. za pomocą Internetu, czy też różnego rodzaju książek naukowych.

Zdobywanie wiedzy

Każdy uczeń powinien korzystać z podręczników szkolnych w czasie lekcji stacjonarnych, ale też w domowym zaciszu, kiedy to przygotowuje się do danego sprawdzianu wiedzy np. kartkówki. Tanie podręczniki szkolne są najbardziej popularną formą zdobywania wiedzy. Zazwyczaj są one bardzo dobrze dopasowane do wymagań uczniów i w przystępny sposób przedstawiają wybrany materiał. Praca z podręcznikiem często jest też powiązana z rozwiązywaniem ciekawych zadań, ale też nauki za pomocą treści przedstawionych np. na ilustracjach, czy też wykresach.